Fluoroscopy
فلوروسکوپی چیست؟
فلوروسکوپی یک نوع تصویر برداری پزشکی است که تصویر قسمت مورد نظر بدن را به کمک اشعه ایکس بر روی مانیتور نشان میدهد.
فلوروسکوپی پزشکان را قادر می سازد تا بسیاری از سیستمهای بدن از جمله سیستمهای گوارشی، ادراری، تنفسی، اسکلتی و… را بررسی کنند. این روش تصویر برداری ممکن است برای نواحی خاصی از بدن از جمله ماهیچهها، استخوانها، مفاصل و همچنین اندامهای جامد مانند ریه، قلب و کلیه انجام شود.
برای فلوروسکوپی در اصفهان به مرکز رادیولوژی دکتر طاهری مراجعه کنید.
Fluoroscopy
مرکز رادیوگرافی دکتر مسعود طاهری در اصفهان ارائه دهنده خدمات فلوروسکوپی در اصفهان است.
مرکز رادیولوژی دکتر مسعود طاهری ارائه دهنده خدمات قلوروسکوپی در اصفهان
Fluoroscopy
مراحل انجام فلوروسکوپی
قبل از انجام فلوروسکوپی بیمار باید آمادگیهای لازم را داشته باشد. نحوه ی آماده سازی بیمار به روش آزمایش و دلیل انجام آن بستگی دارد. برخی از روشها به آمادگی خاصی نیاز ندارد. در حالی که برای سایرین رادیولوژیست ممکن است از شما بخواهد چند ساعت قبل از انجام تصویربرداری از مصرف برخی داروها اجتناب کنید.
اگر فرد باردار است یا احتمال بارداری وجود دارد باید پزشک را مطلع نمایید. زیرا تشعشعات میتواند برای جنین در حال رشد مضر باشد. همچنین اگر روش فلوروسکوپی همراه با دریافت ماده حاجب است، حتما باید در صورت داشتن سابقه آلرژی به پزشک اطلاع دهید.
Before doing
آمادگیهای لازم قبل از انجام ویدئوفلوروسکوپی
1. ناشتا بودن (محدودیت غذایی و دارویی)
مدت زمان ناشتایی:
بیمار باید حدود ۴ تا ۶ ساعت قبل از انجام تست از خوردن و آشامیدن خودداری کند. این کار به وضوحِ تصاویر حلق و مری کمک کرده و احتمال حالت تهوع در حین بلع ماده حاجب را کاهش میدهد.
مصرف داروها:
داروهای ضروری روزانه را میتوان طبق روال عادی با مقدار بسیار کمی آب (در حد چند جرعه) مصرف کرد؛ مگر اینکه پزشک معالج دستور دیگری داده باشد.
2. نوع پوشش و همراه داشتن وسایل شخصی
لباس راحت:
توصیه میشود بیمار لباس راحت و بدون دکمههای فلزی، زیپ، زنجیر یا گردنبند در ناحیه گردن و سینه بپوشد. در صورت نیاز، گان مخصوص در مرکز به بیمار داده میشود.
پروتز دندان (دندان مصنوعی):
اگر بیمار از دندان مصنوعی استفاده میکند، حتماً باید آن را در دهان داشته باشد، زیرا دندانها نقش مهمی در نحوه جویدن و بلع مواد غذایی در فاز اول تست دارند.
تجهیزات کمکی:
در صورتی که بیمار برای نشستن یا جابهجایی از ویلچر یا واکر استفاده میکند، حتماً همراه خود داشته باشد.
3. به همراه داشتن مدارک پزشکی
همراه داشتن نسخه یا دستور پزشک معالج، خلاصه پرونده (بهخصوص اگر بیمار سابقه سکته مغزی، جراحی سر و گردن یا پارکینسون دارد) و گزارشهای تصویربرداری قبلی ضروری است.
4. شرایط خاص (بارداری)
مانند تمام آزمونهای رادیولوژی که با اشعه ایکس انجام میشوند، در صورت احتمال یا اطمینان از بارداری، حتماً باید پیش از شروع تست به تکنسین و پزشک رادیولوژیست اطلاع داده شود.
Fluoroscopy
انواع فلوروسکوپی
فلوروسکوپی انواع مختلفی دارد که در زیر به شرح آنها میپردازیم:
فلوروسکوپی روده
فلوروسکوپی بلع
فلوروسکوپی مری
فلوروسکوپی قلب
فلوروسکوپی دریچه قلب
Applications
کاربردهای ویدئوفلوروسکوپی (تست بلع زنده)
۱
تشخیص دقیق اختلال بلع (Dysphagia) و منشأ آن
بسیاری از بیماران هنگام قورت دادن غذا احساس خفگی، سرفه یا گیر کردن لقمه در گلو دارند. ویدئوفلوروسکوپی به پزشک و آسیبشناس گفتار و زبان (گفتاردرمانگر) اجازه میدهد تا حرکت مواد غذایی با غلظتهای مختلف (مایع، پوره و جامد مخلوط با باریوم) را از دهان تا ابتدای مری به صورت زنده مشاهده کرده و مرحله دقیق بروز مشکل (دهانی، حلقوی یا مری) را شناسایی کنند.
۲
شناسایی آسپیراسیون پنهان (ورود مواد به مجرای تنفسی)
بزرگترین خطر اختلال بلع، ورود مخفیانه غذا یا مایعات به ریه (آسپیراسیون) است که میتواند منجر به عفونت شدید ریه (پنومونی) شود. در بسیاری از موارد، بیمار هنگام آسپیراسیون سرفه نمیکند (آسپیراسیون خاموش). ویدئوفلوروسکوپی تنها راه تشخیص قطعی و زنده این مشکل حیاتی است.
۳
بررسی بیماران مبتلا به بیماریهای نورولوژیک (مغز و اعصاب)
افرادی که دچار بیماریهای زیر هستند، غالباً با اختلالات بلع مواجه میشوند. ویدئوفلوروسکوپی ابزار اصلی برای ارزیابی ایمنی بلع در این بیماران است:
- پس از سکته مغزی (Stroke)
- بیماری پارکینسون، آلزایمر و اماس (MS)
- آسیبهای مغزی نخاعی و بیماری ALS
۴
تعیین رژیم غذایی ایمن و روشهای درمانی
بر اساس نتایج این تست، درمانگر میتواند مشخص کند که:
- بیمار چه غلظتی از غذا (مثلا فقط مایعات غلیظ شده یا غذاهای نرم) را میتواند بدون خطر آسپیراسیون مصرف کند
- آیا بیمار نیاز به لوله تغذیه (NG Tube) دارد یا خیر.
- چه مانورها و حالتهای بدنی (مانند خم کردن چانه به پایین هنگام بلع) به ایمنتر شدن بلع او کمک میکند.
۵
ارزیابی وضعیت بلع پس از جراحیهای سر و گردن
بیمارانی که به دلیل تومورها، سرطانهای حنجره و زبان، یا جراحیهای ستون فقرات گردنی دچار تغییرات آناتومیک در گلو شدهاند، برای بازگشت ایمن به تغذیه دهانی به این تست نیاز مبرم دارند.
Benefits
مزایای ویدئوفلوروسکوپی
تصویربرداری زنده و متحرک از تمام مراحل بلع:
برخلاف اندوسکوپی سنتی یا عکسهای رادیولوژی ساده که تصاویری ثابت ثبت میکنند، ویدئوفلوروسکوپی فرآیند بلع را از لحظه ورود غذا به دهان، حرکت آن در حلق و ورود به مری با سرعت بالا فیلمبرداری میکند. این ویژگی به پزشک اجازه میدهد هماهنگی دقیق عضلات را به صورت پویا ببیند.
تشخیص قطعی آسپیراسیون خاموش (Silent Aspiration):
در بسیاری از بیماران مبتلا به سکته مغزی یا بیماریهای اعصاب، غذا یا مایعات بدون ایجاد هیچگونه سرفه یا علائم ظاهری وارد ریه میشود. ویدئوفلوروسکوپی تنها روشی است که میتواند این پدیده خطرناک را که عامل اصلی عفونتهای ریوی مکرر است، به وضوح نشان دهد.
تست همزمان انواع بافتهای غذایی:
در این آزمون امکان تست غلظتهای مختلف مواد غذایی (از مایعات رقیق مانند آب گرفته تا پوره، فرنی و مواد جامد مانند بیسکویت آغشته به باریوم) وجود دارد. این کار به درمانگر کمک میکند تا رژیم غذایی ایمن و بدون خطر خفگی را برای بیمار مشخص کند.
ارزیابی در لحظه تکنیکهای درمانی (Biofeedback):
حین انجام تست، پزشک یا گفتاردرمانگر میتواند اثرگذاری وضعیتهای مختلف سر (مانند خم کردن چانه به سمت قفسه سینه) یا مانورهای خاص بلع را در لحظه روی مانیتور بسنجد و ببیند آیا این تغییرات مانع ورود غذا به مجرای تنفسی میشوند یا خیر.
کاملاً غیرتهاجمی و بدون درد:
این آزمایش نیازی به وارد کردن لوله یا دوربین به داخل بینی و گلو (مانند تستهای آندوسکوپی بلع) ندارد. بیمار به راحتی روی صندلی مینشیند و مقادیر کمی از مواد غذایی حاجب را قورت میدهد.
ویدئوفلوروسکوپی یک آزمون تشخیصی بسیار ایمن و کنترلشده است. با این حال، مانند هر پروسه تصویربرداری و پزشکی دیگر، عوارض و محدودیتهای بالقوهای دارد که آگاهی از آنها به بیماران و همراهانشان کمک میکند با آمادگی کامل مراجعه کنند.
قرارگیری در معرض دوز پایین اشعه ایکس:
در این تست از اشعه ایکس به صورت پیوسته (فیلمبرداری) استفاده میشود. اگرچه دوز تابش در دستگاههای مدرن رادیولوژی دکتر طاهری بسیار کم و در محدوده ایمن است، اما انجام این تست برای خانمهای باردار ممنوع است (مگر در موارد اورژانسی با تایید پزشک).
خطر آسپیراسیون باریوم حین انجام تست:
از آنجا که بیمارِ مبتلا به اختلال بلع ممکن است در حین تست دچار ورود مواد به مجرای تنفسی (آسپیراسیون) شود، مقدار کمی از ماده حاجب باریوم ممکن است وارد نای و ریهها شود. اگرچه باریوم مورد استفاده در این تستها به گونهای فرموله شده که تحریک بسیار کمی ایجاد میکند، اما در بیماران با ریههای بسیار حساس میتواند باعث سرفه شدید یا در موارد نادر عفونت ریه شود. (تیم پزشکی در طول تست بلافاصله روند را در صورت بروز خطر متوقف میکنند).
طعم ناخوشایند ماده حاجب:
پودر باریوم که با مواد غذایی و مایعات مخلوط میشود، طعم گچی و خاصی دارد. با وجود اینکه تکنسینها تلاش میکنند با طعمدهندهها آن را قابل تحملتر کنند، ممکن است برای برخی بیماران، بهویژه کودکان یا افراد حساس، خوشایند نباشد.
احتمال بروز یبوست موقت:
سولفات باریوم پس از بلعیده شدن، از بدن جذب نمیشود و از طریق مدفوع دفع میگردد. این ماده میتواند در برخی افراد باعث یبوست خفیف یا تغییر رنگ مدفوع به رنگ سفید یا روشن برای ۱ تا ۲ روز شود (توصیه میشود بیمار بعد از آزمون، مایعات فراوان بنوشد).
واکنشهای آلرژیک بسیار نادر:
حساسیت به سولفات باریوم یا طعمدهندههای همراه آن فوقالعاده نادر است، اما در صورت وجود سابقه حساسیت شدید، بیمار باید آن را به کادر درمان اطلاع دهد.
Complications
عوارض ویدئوفلوروسکوپی
Fluoroscopy
کلینیک فلوروسکوپی در اصفهان
اگر به دنبال یک مرکز فلوروسکوپی، رادیولوژی و سونوگرافی هستید، کلینیک تخصصی دکتر طاهری بهترین مرکز فلوروسکوپی و رادیولوژی در اصفهان می باشد. جهت رزرو نوبت با ما در تماس باشید.
